lis 09 2010

Początki mennictwa polskiego, cz. 2

Kolekcje Skarbnica Narodowa

Monety Mieszka I były wybijane najprawdopodobniej na terenie Wielkopolski (w Poznaniu?) w latach 980-992. Oblicza się, że całkowita emisja monet przez pierwszego władcę Polski wyniosła ok. 30 tys. Taka wielkość nie mogła zaspokoić zapotrzebowania na monetę tak dużego kraju, jakim była ówczesna Polska. W tym czasie na naszych ziemiach były w obiegu głównie dirhemy arabskie oraz tzw. saskie krzyżówki. Czytaj więcej o „Początki mennictwa polskiego, cz. 2″


lis 09 2010

Początki mennictwa polskiego, cz. 1

Kolekcje Skarbnica Narodowa

Początki mennictwa polskiego łączone są z pierwszym historycznym władcą Polski  Mieszkiem I (960-992), twórcą polskiej państwowości. Jednym z czynników, które świadczyły o niezależności politycznej i potędze państwa było wybijanie monet.

Mieszko doskonale zdawał sobie sprawę z tego faktu. Wiedział także, że moneta jest bardzo dobrym nośnikiem treści ideologicznych i propagandowych. Awersy i rewersy monet, które trafiały do społeczeństwa, przede wszystkim do duchowieństwa i możnowładztwa, przekazywały istotne z punktu widzenia księcia treści i pozwalały uzyskać konkretny efekt polityczny. Czytaj więcej o „Początki mennictwa polskiego, cz. 1″


paź 22 2010

Numizmatyka – młodsza siostra historii, cz. 3

Kolekcje Skarbnica Narodowa

Większość monet pochodzi z tzw. znalezisk, zwanych inaczej skarbami. Podstawowe znaczenie, zwłaszcza dla monet średniowiecznych, ma dokładne zbadanie i analiza znaleziska. Pierwsza data na polskiej monecie wybita została dopiero w 1506 roku (grosz głogowski Zygmunta Jagiellończyka, późniejszego króla Polski i wielkiego księcia litewskiego Zygmunta I Starego). Do tego czasu monety zawierały przede wszystkim imię władcy. Cóż mógł zrobić badacz, który miał przed sobą kilkadziesiąt różnych monet z imieniem Bolesława? Czy są to monety Bolesława Chrobrego czy Bolesława Wstydliwego? A może Bolesława czeskiego? Dopiero żmudna analiza porównawcza, badanie kontekstu znaleziska i szukanie analogii do innych skarbów monet pozwala z dużym prawdopodobieństwem ustalić prawidłową atrybucję monet. Właśnie chronologia skarbów dowiodła, że monety z imieniem Mieszka zostały wybite przez Mieszka II. Oznacza to, że początki mennictwa na naszych ziemiach należy łączyć z Bolesławem Chrobrym, a nie – tak, jak to przyjmowano przez wiele lat – z Mieszkiem I. Czytaj więcej o „Numizmatyka – młodsza siostra historii, cz. 3″


paź 22 2010

Numizmatyka – młodsza siostra historii, cz. 2

Kolekcje Skarbnica Narodowa

Numizmatyka bada różnice ikonograficzne i napisowe na monetach. Zmiana wyobrażenia władcy lub tytulatury w napisie otokowym (czyli umieszczonym dookoła przedstawienia na awersie lub rewersie) może świadczyć o sytuacji politycznej, zawirowaniach związanych z objęciem z tronu, pretensjach dynastycznych etc. Nie zawsze przyczyną tego był czynnik naturalny, czyli śmierć. Polscy królowie z dynastii Wazów na monetach używali tytułu króla Szwecji, co świadczyło o ich pretensjach do tronu szwedzkiego i było jedną z przyczyn wojen polsko-szwedzkich w XVII wieku. Także nazwa naszego kraju po raz pierwszy nie pojawiła się w dokumencie, ale właśnie na monecie. Był to denar Bolesława Chrobrego datowany na około 1000 rok. Czytaj więcej o „Numizmatyka – młodsza siostra historii, cz. 2″