Donatywa gdańska Jana Kazimierza cz. 1

Category: KolekcjeKolekcje Skarbnica Narodowa @ 13:30

Donatywy stanowią jedne z najbardziej interesujących i kontrowersyjnych polskich numizmatów. Wybijano je w: Gdańsku, Toruniu, Elblągu i Rydze najczęściej w złocie, jako wielokrotności dukata. Zdarzały się także donatywy srebrne stanowiące mutację talara.

Pierwszą monetę tego typu wybił Gdańsk w 1552 roku i ofiarował Zygmuntowi Augustowi.
W kolejnych latach ustalił się pewien stały kanon przedstawień na tego typu walorach: na awersie widniało popiersie panującego, otoczone tytulaturą królewską, zaś na rewersie herb miejski. Podczas panowania Władysława IV zamiast herbu zaczęto umieszczać panoramę miasta oraz napis: EX AVRO SOLIDO CIVITAS GEDANENSIS (lub THORVNENSI S) FIERI FECIT ‒ Z czystego złota miasto Gdańsk (lub Toruń) kazało wykonać (wybić).

Trudno wskazać w Europie inny przykład wybijania tego typu monet. Można z bardzo dużym prawdopodobieństwem przyjąć, że był to specyficzny polski zwyczaj. Miasta wybijały donatywy ofiarując je kolejnym władcom: Zygmuntowi Augustowi, Stefanowi Batoremu, Zygmuntowi III Wazie, Władysławowi IV, Janowi Kazimierzowi, Michałowi Korybutowi Wiśniowieckiemu oraz Janowi Sobieskiemu. Obok króla, obdarowywano nimi także osoby zajmujące najwyższe stanowiska w państwie. Zarówno z okresu panowania obu Sasów, jak i ostatniego króla Rzeczypospolitej, Stanisława Augusta Poniatowskiego, nie są znane żadne monety tego typu.

Tagi: , ,

Mogą Cię również zainteresować:

Ostatnio napisaliśmy o:

Comments are closed.