Czworak litewski z 1566 roku, cz. 2

Category: KolekcjeKolekcje Skarbnica Narodowa @ 10:54

Jedną z zagadek numizmatyki polskiej jest reforma monetarna Zygmunta II przeprowadzona w 1565 roku. Nie zachowały się żadne źródła pisane, z których można byłoby wyciągnąć odpowiednie wnioski. Jednak właśnie wtedy władca zakazał wybijania w mennicy wileńskiej denarów i półgroszy, monet typowych dla pieniężnego systemu litewskiego. W ich miejsce wprowadził dwudenary, dwojaki i czworaki. Były to typy monet, które dotychczas nie były emitowane w mennicach koronnych lub litewskich.

Najważniejszą cechą nowych monet była ich uniwersalność wynikającą z ich wartości i obowiązującego wówczas stosunku wartości monet polskich do litewskich, który wynosił 4:5. Wynikało z tego, że wprowadzone przez Zygmunta II Augusta nowe typy pieniądza można było bez żadnych specjalnych problemów oraz trudnych przeliczeń stosować w obu systemach.

Czworaki były bite w mennicy wileńskiej w latach 1565-1569. Awers przedstawiał popiersie Zygmunta II z charakterystyczną spiczastą, rozdwojoną brodą. Napis otokowy głosił: SIGIS*AVG*D*G*REX*PO*MAG*DVX*L* (Zygmunt August, z Bożej łaski król Polski, wielki książę litewski). Na rewersie widniały ukoronowane dwa herby litewskie (Kolumny i Pogoń) oraz cyfra wartości monety: IIII. Napis dookoła brzmiał: MONETA*MAGNI*DVCAT*LIT (moneta Wielkiego Księstwa Litewskiego) oraz rok bicia.

Moneta miała wartość 4 groszy. Jej średnica wynosiła 23,9 mm, zaś waga 3,76 g. Podpisanie aktu unii lubelskiej zakończyło okres jej bicia, ale cieszyła się ona nadal dużą popularnością w środkowej Europie i w Niemczech, gdzie nazywano ją „szpicbródką”. Była także naśladowana w księstwie cieszyńskim, a nawet w północnych Włoszech.

Mogą Cię również zainteresować:

Ostatnio napisaliśmy o:

Comments are closed.